მწარმოებლებთან გვქონდა კომუნიკაცია და ინფორმაციის გაცვლა, ვისთან, როგორ და რანაირად წარიმართა ეს ყველაფერი, ამის დეტალების გამხელის უფლება მე არ მაქვს, თუ თავად არ დაადასტურებენ, – ამის შესახებ ჯანდაცვის მინისტრმა, მიხეილ სარჯველაძემ დიუშენის კუნთოვანი დისტროფიის სამკურნალო მედიკამენტების შესახებ დასმული კითხვის საპასუხოდ განაცხადა.მისივე თქმით, ამ თემისთვის პოლიტიკური ელფერის შეძენას არანაირი გამართლება არ აქვს.„მუშაობას ვაგრძელებთ მედიკამენტზე ინფორმაციის შეგროვების მიმართულებით. ვეძებთ საშუალებებს, როგორ განვავითაროთ დაწყებული სამკურნალო საშუალებების ეფექტიანობა, ასევე მოვაწესრიგოთ სოციალური საკითხები, რაც არანაკლებ მნიშვნელოვანია იმ მშობლებისთვის, რომელთა ნაწილიც პროტესტს გამოხატავს. მთავარი ის არის, რომ შევძლოთ რეალურად ქმედითი, დახმარების პოტენციალის მქონე საშუალებების მოფიქრება, ამის იმპლემენტირება და სწორედ იმგვარი სისტემის შექმნა, რომელიც ნომერ პირველ, მთავარ ღირებულებას – პაციენტის რეალურ ინტერესს მოემსახურება. ეს არის კრიტიკულად მნიშვნელოვანი.უნდა გვესმოდეს, რომ პოლიტიკურ მიკერძოებას ან კომერციული ინტერესების არსებობას არასწორი შთაბეჭდილებების შექმნა შეუძლია. საფუძვლიანი ვარაუდი გვაქვს იმისა, რომ შეიძლება, ეს იყოს ცალკეული სტატიები, ცალკეული პუბლიკაციები, პაციენტებისთვის არასწორი იმედის შექმნის პრაქტიკა. ეს არ არის ჩვენი მოგონილი თემა, ამაზე მსოფლიოში ყველა წერს, ყველა საუბრობს ფარმაცევტული კომპანიების მხრიდან გადაჭარბებული მოლოდინების შექმნაზე. სამწუხაროდ, ეს არ არის არც პირველი და არც უკანასკნელი შემთხვევა, როდესაც ასეთი ეჭვები შეიძლება არსებობდეს კონკრეტულ საშუალებებთან დაკავშირებით“, – განაცხადა სარჯველაძემ.ჯანდაცვის მინისტრმა კონკრეტულ მედიკამენტებზეც ისაუბრა და აღნიშნა, რომ „ელევიდისსა“ და „როშეს“ EMA-ს ავტორიზაცია არ აქვთ.„გთხოვთ, თქვენც გაარკვიოთ, მაგალითად, „ელევიდისთან“ დაკავშირებული საკითხი. ღმერთმა ქნას, ამ მედიკამენტმა აჩვენოს კარგი შედეგები, გაუმჯობესდეს, გახდეს უსაფრთხოც, ეფექტიანიც. შარშან ამ დროს რომ ყოფილიყო გადაწყვეტილება მისაღები, ალბათ ყველაზე იმედის მომცემი მედიკამენტი „ელევიდისი“ იყო , მაგრამ გავიდოდა რამდენიმე თვე და, მაგალითად, ივლისში ჩვენ ვნახავდით EMA-ს მიერ მიღებულ გადაწყვეტილებას, რომელმაც ამ მედიკამენტს ავტორიზაცია არ მისცა. მანამდე FDA-მ დაჩქარებული წესით მიანიჭა ავტორიზაცია, თუმცა შემდეგ ვნახავდით, რომ ფატალური შემთხვევების გამო უნდა შეჩერდეს კლინიკური კვლევები და ეს ძალიან მნიშვნელოვანი ამბავია.გაითვალისწინეთ, რომ ამ მედიკამენტების დიდი უმრავლესობა ამჟამად გამოიყენება ევროპაში, როგორც კლინიკური კვლევების რეჟიმში მედიკამენტები. ეს ყველაფერი, რა თქმა უნდა, მხედველობაში არის მისაღები. ანალოგიური მდგომარეობის და დილემების წინაშე დგას, მათ შორის, შვედეთის სახელმწიფო, რომელთანაც გვაქვს კომუნიკაცია იქ არსებულ საუნივერსიტეტო ბაზებზე და იქიდან მიღებულ ინფორმაციაზე. დღეს შვედეთში არსებული ჯანდაცვის პროგრამა ითვალისწინებს მხოლოდ იმ მედიკამენტის არსებობას, რომელიც ჩვენი, ქართული სისტემით არის გათვალისწინებული. მეტზე არაფერზე ამ დრომდე გადაწყვეტილება მიღებული არ გახლავთ. შვედეთი არ არის ის სახელმწიფო, რომელზეც შეიძლება ვინმე დაეჭვდეს, რომ ან თანხა ენანება, ან ნაკლებად ემპათიურია რომელიმე პაციენტის მიმართ. მნიშვნელოვანია, რომ ეს ყველაფერი ერთდროულად მხედველობაში მივიღოთ და ჩვენი დასკვნები ამგვარად ჩამოვაყალიბოთ. ამ საქმისთვის პოლიტიკური ელფერის შეძენას არანაირი გამართლება არ აქვს, არც ადამიანური და არც მორალური თვალსაზრისით.„როშეს“ მედიკამენტზე მოლაპარაკებებს წინ არაფერი უდგას, მაგრამ სწორედ „როშე“ გახლავთ ის მწარმოებელი, რომელიც ამბობდა, რომ 2025 წლის ივლისის ბოლოს ამ მედიკამენტს EMA-ს ავტორიზაცია ექნებოდა, თუმცა ეს არ მოხდა. არ ჯობს, რომ ეს კითხვები დავსვათ, ვიდრე ვისაუბროთ ჰიპოთეტურ შეხვედრაზე და მოლაპარაკებაზე? მწარმოებლებთან გვქონდა კომუნიკაცია და ინფორმაციის გაცვლა. ვისთან, როგორ და რანაირად წარიმართა ეს ყველაფერი, ამის დეტალების გამხელის უფლება მე არ მაქვს, თუ თავად არ დაადასტურებენ“, – განაცხადა სარჯველაძემ.1tv.ge
არცერთი თეთრი, 10 მილიონი და არც მილიარდი არ დაენანება არავის, როდესაც საქმე ეხება შედეგს! არ შეიძლება პოლიტიკურ სპეკულაციებს ავყვეთ. არ შეიძლება განზოგადებულად ავყვეთ ფარმაცევტული მაფიის ინტერესებს, - ამის შესახებ პრემიერმა ირაკლი კობახიძემ დიუშენის კუნთოვანი დისტროფიის სამკურნალო მედიკამენტზე საუბრისას განაცხადა.როგორც პრემიერმა აღნიშნა, არის ჩამოყალიბებული მარტივი მაფია, ამ მაფიას კი აქვს კონკრეტული წამლების რეალიზაციის ინტერესი.„ეს მგრძნობიარე საკითხია. ჯანდაცვის სამინისტრო ბოლომდე ჩართულია ამ საკითხთან დაკავშირებით დისკუსიის გაგრძელებაში.რაც შეეხება ფარმაცევტულ კომპანიებს, ერთ-ერთი სერიოზული პრობლემა ასეთი საკითხების მოგვარების დროს, არის ფარმაცევტული კომპანიები. არის მარტივი მაფია ჩამოყალიბებული. ამ მაფიას აქვს კონკრეტული წამლების რეალიზაციის ინტერესი, სხვადასხვა მიმართულებით გამოიკვეთა ეს. სწორედ ამიტომ, აქ არის სიფრთხილე საჭირო, როდესაც ფარმაცევტულ კომპანიებს ეხება საქმე. მსოფლიო მასშტაბით არის ეს მაფია გაშლილი, მარტო საქართველოს არ ეხება. ყველა საკითხი უნდა იყოს აწონ-დაწონილი გონივრულად. არავის ენანება არცერთი თეთრი, არც 50 და თუნდაც 150 მილიონი იმაში, რასაც მოაქვს კონკრეტული შედეგი“,- აღნიშნავს პრემიერი.არის მათ შორის ქვეყნები, სადაც არაერთი კორუფციული გარიგება დაიდო მთავრობებსა და ფარმაცევტულ კომპანიებს შორის. ძალიან დიდ ფულს შოულობენ კონკრეტული პოლიტიკოსები ასეთი მაფიოზური გარიგებებიდან. კონკრეტული ქვეყნებია, კონკრეტული პრეპარატები, სადაც არის კორუფციული გარიგების ეჭვი და მაინცდამაინც ისე ემთხვევა რომ გამორჩეულად კორუმპირებული მთავრობები დებენ შესაბამის გარიგებებს შესაბამის ფარმაცევტულ კომპანიებთან. ყველაფერი უნდა იყოს გამჭვირვალე და დასაბუთებული.არცერთი თეთრი, 10 მილიონი და არც მილიარდი არ დაენანება არავის, როდესაც საქმე ეხება შედეგს! არ შეიძლება პოლიტიკურ სპეკულაციებს ავყვეთ, განზოგადებულად ვსაუბრობ, არ შეიძლება განზოგადებულად ავყვეთ ფარმაცევტული მაფიის ინტერესებს“ , - აღნიშნავს პრემიერი.ipn.ge
მიზანშეწონილია ბავშვთა კვების პროდუქტებზე ცენტრალიზებული შესყიდვების მექანიზმის დანერგვის ხელშეწყობა, რაც გაზრდის შესყიდვის მოცულობას და შექმნის უკეთესი ფასის მოლაპარაკების შესაძლებლობას მომწოდებლებთან. ამის შესახებ ნათქვამია სასურსათო პროდუქციის, მედიკამენტებისა და საწვავის ფასწარმოქმნის სტრუქტურის შემსწავლელი დროებითი საპარლამენტო კომისიის დასკვნაში, რომელიც დღეს გამოქვეყნდ და სამ სექტორს - ფარმაცევტულს, საწვავისა და სურსათის ბაზარს ეხება. ფარმაცევტული ბაზრის ნაწილში კი ცალკეა გამოყოფილი ბავშვთა კვება, რომელიც, დოკუმენტის ავტორების თქმით, სოციალურად მგრძნობიარე სეგმენტია, რომლის ფასზე მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს იმპორტზე დამოკიდებულება და მიწოდების შედარებით გრძელი ჯაჭვი.ცენტრალიზებული შესყიდვების გარდა, რეკომენდაციების ავტორების თქმით, მნიშვნელოვანია მიწოდების ჯაჭვის ოპტიმიზაციის მხარდაჭერა, რაც შეამცირებს ლოგისტიკურ და კომერციულ დანახარჯებს და დადებითად აისახება საბოლოო ფასზე. შეგახსენებთ: კომისიის ერთ-ერთ სხდომაზე ითქვა, რომ, შესაძლოა, რეფერენტული ანუ ზედა ზღვრული ფასები, მედიკამენტების შემდეგ ბავშვთა კვების პროდუქციასა და აქსესუარებზეც ამოქმედდეს. თუმცა დღეს გამოქვეყნებულ რეკომენდაციებში აღნიშნული პრინციპი არ ასახულა.
მიზანშეწონილია რეფერენტული ფასწარმოქმნის სისტემის გაფართოება და მისი გავრცელება აქტიურად მბრუნავი მედიკამენტების მინიმუმ 60%-ზე. შედეგად, მოსალოდნელია, რომ მოსახლეობას საშუალოდ 40%-ით შეუმცირდება ფასები იმ მედიკამენტებზე, რომლებზეც რეფერენტული ფასები დღეს არ მოქმედებს.ამის შესახებ ნათქვამია სასურსათო პროდუქციის, მედიკამენტებისა და საწვავის ფასწარმოქმნის სტრუქტურის შემსწავლელი დროებითი საპარლამენტო კომისიის დასკვნაში, რომელიც დღეს გამოქვეყნდ და სამ სექტორს - ფარმაცევტულს, საწვავისა და სურსათის ბაზარს ეხება. დოკუმენტის თანახმად, საქართველოს ფარმაცევტული ბაზარი ხასიათდება ფართოდ განვითარებული საცალო ქსელით და იმპორტზე მაღალი დამოკიდებულებით. 2025 წლის მონაცემებით, იმპორტი განახორციელა 342-მა კომპანიამ, რომლის 80% ნაწილდება ბაზრის 10 მოთამაშეზე. ამასთან, ჯამური იმპორტის 58% სრულდება სამი კომპანიის მიერ.„საქართველოს ფარმაცევტული ბაზარი წარმოადგენს კონსოლიდირებულ და რეგულირებად სექტორს, სადაც ფასის ფორმირება დამოკიდებულია როგორც სახელმწიფო პოლიტიკაზე, ისე ბაზრის სტრუქტურულ თავისებურებებზე,“ - აღნიშნულია რეკომენდაციებში.მასში ასევე ვკითხულობთ, რომ საქართველოს ფარმაცევტული ბაზარი ეკონომიკის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან და სწრაფად მზარდ სეგმენტს წარმოადგენს და 2025 წლის მდგომარეობით, ბაზრის ბრუნვა შეადგენს დაახლოებით 2 მილიარდ ლარს და წლიურად საშუალოდ 5%-7%-ით იზრდება. აღნიშნული კი მიუთითებს, რომ სექტორი ინარჩუნებს ზრდის დინამიკას როგორც მოსახლეობის მოთხოვნის, ისე ჯანმრთელობის სისტემის გაფართოების პარალელურად.დოკუმენტში განსაკუთრებითაა აღნიშნული იმპორტის მაღალი წილი, რომელიც ბაზრის დაახლოებით 88%-90%-ს შეადგენს. ამასთან, იმპორტირებულ პროდუქციაში კერძო, ანუ არასახელმწიფო შესყიდვების წილი დაახლოებით 84 %-ია.დოკუმენტში ასევე აღნიშნულია, რომ 2025 წლის მდგომარეობით, ქართულ ფარმაცევტულ ბაზარზე ადგილობრივი წარმოების მედიკამენტების წილი 12%-14%-მდეა, რასაც GMP (კარგი საწარმოო პრაქტიკა) სერტიფიკატის მქონე 4 კომპანია აწარმოებს: ჯი ემ ფარმასიუთიქალ; ავერსი-რაციონალი; ბიოქიმფარმა და აბიფარმა. ბოლო მონაცემებით, ბაზარზე 2,386 მოქმედი საცალო აფთიაქი ფუნქციონირებს.ფარმაცევტული ბაზარი შეიძლება შეფასდეს როგორც ვერტიკალურად ინტეგრირებული, რაც ნიშნავს, რომ მიწოდების ჯაჭვის სხვადასხვა ეტაპი - წარმოება, იმპორტი, დისტრიბუცია და საცალო რეალიზაცია ხშირ შემთხვევაში კონცენტრირებულია ერთსა და იმავე ეკონომიკურ ჯგუფებში.დოკუმენტის თანახმადვე, ბაზარი გამოირჩევა მაღალი ასორტიმენტით და დღეის მდგომარეობით, რეგისტრირებულია დაახლოებით 11,000 მედიკამენტი, თუმცა მსხვილ სააფთიაქო ქსელებში წარმოდგენილია დაახლოებით 5,000 დასახელების მედიკამენტი, რომელთა შორის რეცეპტით გასაცემი და ურეცეპტო პრეპარატები დაახლოებით თანაბრად - 50%-50%-ის პროპორციით ნაწილდება. ამასთან, რეცეპტით გასაცემი მედიკამენტების 70% ექცევა რეგულირებაში (რეფერენტული ფასწარმოქმნა), ხოლო ურეცეპტოს - 10%.რაც შეეხება ფასების წარმოქნას, რეკომენდაციებში ნათქვამია, რომ ფარმაცევტულ სექტორში ფასის ფორმირება ეფუძნება ორ ძირითად რგოლს: მწარმოებელს/იმპორტიორს და სააფთიაქო ქსელს. აღნიშნული სტრუქტურა განპირობებულია იმით, რომ მსხვილ სააფთიაქო ქსელებს გააჩნიათ საკუთარი ლოგისტიკური ცენტრები, სადაც კონცენტრირდება მედიკამენტების მიწოდება და საიდანაც ხდება მათი შემდგომი გადანაწილება ქსელის მიერ საკუთარ აფთიაქებში. შედეგად, დისტრიბუციის ფუნქცია ინტეგრირებულია ქსელის დონეზე, რაც ამცირებს დამატებითი შუამავალი რგოლების საჭიროებას, ამარტივებს მიწოდების პროცესს და ზრდის ოპერაციულ ეფექტიანობას, რაც თავის მხრივ გავლენას ახდენს მომხმარებლისთვის საუკეთესო ფასის შეთავაზებაზე.მიმოხილვის შემდეგ კი დოკუმენტში მოცემულია მისი მთავარი ნაწილი - რეკომენდაციები. ავტორები ამბობენ, რომ რეფერენტული ფასების სისტემა უკვე ჩამოყალიბდა როგორც ეფექტიანი ინსტრუმენტი, რომელმაც მნიშვნელოვნად შეამცირა ფასები რეგულირებულ სეგმენტში და გაზარდა მედიკამენტების ხელმისაწვდომობა. არსებულმა პრაქტიკამ დაადასტურა, რომ აღნიშნული მექანიზმი წარმატებით ზღუდავს ზედმეტ მარჟებს და ამავდროულად ინარჩუნებს ბაზრის ფუნქციონირების სტაბილურობას. აღნიშნულის საფუძველზე, მიზანშეწონილია სისტემის გაფართოება და მისი გავრცელება აქტიურად მბრუნავი მედიკამენტების მინიმუმ 60%-ზე. შედეგად, მოსალოდნელია, რომ მოსახლეობას საშუალოდ 40%-ით შეუმცირდება ფასები იმ მედიკამენტებზე, რომლებზეც რეფერენტული ფასები დღეს არ მოქმედებს.მეორე რეკომენდაციაა ქრონიკული მედიკამენტების პროგრამის გაფართოება და დამატებითი მედიკამენტების ჩართვა. მესამე პუნქტია რეგისტრაციის მექანიზმების ოპტიმიზაცია და ეროვნული რეჟიმის გაძლიერება.„ერთის მხრივ, მიზანშეწონილია რეგისტრაციის პროცედურების გამარტივება იმ მედიკამენტებისთვის, რომლებიც 10 წელზე მეტი ხნით არიან მიმოქცევაში იმ ქვეყნებში, სადაც მოქმედებს EMA და სხვა მკაცრი მარეგულირებლები. აღნიშნულ შემთხვევებში ბიოექვივალენტობის კვლევების მოთხოვნის მოხსნა მნიშვნელოვნად ამცირებს როგორც ფინანსურ, ისე დროულ დანახარჯებს, რაც განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ადგილობრივი მწარმოებლებისთვის. მეორეს მხრივ, საჭიროა ეროვნული რეჟიმით რეგისტრაციის მექანიზმის გაძლიერება და მისი უფრო ეფექტიანად გამოყენება უცხოური მწარმოებლების ეროვნული GMP სერტიფიცირების მიზნით. აღნიშნული ხელს შეუწყობს ბაზარზე ახალი მედიკამენტების სწრაფ შემოსვლას, გაზრდის კონკურენციას და გააფართოებს პროდუქციის ასორტიმენტს,“ - ნათქვამია დოკუმენტში.რეკომენდაციებს შორისაა მუდმივი მონიტორინგის სისტემის დანერგვა, რომელიც უზრუნველყოფს რეფერენტული ფასების და სხვა რეგულაციური ინსტრუმენტების გავლენის რეგულარულ შეფასებას.ეს გულისხმობს მუდმივ ანალიზს, ხომ არ იწვევს რეგულაცია ასორტიმენტის შემცირებას, ნაკლებად მომგებიანი მედიკამენტების ბაზრიდან გასვლას, ხარისხის შემცირებას ან მიწოდების შეფერხებებს. მეორე მიმართულებად, აუცილებელია მედიკამენტების დეფიციტების პრევენციის სისტემური გაძლიერება. ამ მიზნით მნიშვნელოვანია როგორც სახელმწიფო პროგრამების ფარგლებში, ისე მთლიან ბაზარზე, მედიკამენტების ხელმისაწვდომობის მუდმივი მონიტორინგი.
მინისტრი ევროპის პედიატრთა აკადემიის წარმომადგენლებს შეხვდა - მთავარი თემა ნერვ-კუნთოვანი დაავადებების მართვა იყო
ერთ წელიწადში ჯანდაცვის ფასები თითქმის 5%-ით გაიზარდა - ყველაზე მეტად სამედიცინო პროდუქცია გაძვირდა
სკრინინგის ფართომასშტაბიანი კამპანიის ფარგლებში, საგარეჯოს მუნიციპალიტეტში უფასო გამოკვლევები ჩატარდა
კვირის კლიმატი და ჯანმრთელობა - 4–10 მაისი
ატლანტის ოკეანეში, საკრუიზო გემზე იშვიათი ვირუსის აფეთქებაა - გარდაცვლილია 3 ადამიანი
