ახალი კვლევის მიხედვით, შაქრიანი სასმელების ყოველდღიური მოხმარება შესაძლოა კუჭის კიბოს განვითარების გაზრდილ რისკთან იყოს დაკავშირებული. კვლევა აშშ-ში ჩატარდა და მისი შედეგები ჟურნალ Gastro Hep Advances-ში გამოქვეყნდა.
მკვლევარებმა აღმოაჩინეს, რომ ადამიანები, რომლებიც დღეში სულ მცირე ერთ პორციას (დაახლოებით 237 მლ) შაქრიან სასმელს — მაგალითად, გაზიან სასმელს, ხილის წვენს ან სპორტულ სასმელს — მოიხმარდნენ, კუჭის კიბოს განვითარების დაახლოებით 2,45-ჯერ უფრო მაღალი ალბათობით გამოირჩეოდნენ იმ ადამიანებთან შედარებით, რომლებიც ასეთ სასმელებს საერთოდ არ სვამდნენ.
კვლევის უფროსი ავტორის, Massachusetts General Hospital-ის გასტროენტეროლოგ ენდრიუ ტ. ჩანის განცხადებით, ეს არის პირველი კვლევა აშშ-ის მოსახლეობაში, რომელმაც შაქრიანი სასმელების მოხმარებასა და კუჭის კიბოს შორის ასეთი კავშირი გამოავლინა. კუჭის კიბო მსოფლიოში კიბოსთან დაკავშირებული სიკვდილიანობის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი მიზეზია, თუმცა კვების როლის შესახებ ამ დაავადების განვითარებაში ჯერ კიდევ ბევრი რამ უცნობია.
კვლევაში ორი დიდი კვლევის მონაცემები გააერთიანეს და სულ 112 284 მონაწილე შეისწავლეს. მონაწილეებს 1986 წლიდან 2022 წლამდე აკვირდებოდნენ და ამ პერიოდში კუჭის კიბოს 278 შემთხვევა დაფიქსირდა.
სხვა შესაძლო რისკ-ფაქტორების გათვალისწინების შემდეგაც, დღეში მინიმუმ ერთი პორცია შაქრიანი სასმლის მომხმარებლებს კუჭის კიბოს განვითარების რისკი ორჯერ მეტზე მეტად ჰქონდათ გაზრდილი. მამაკაცებში ზრდა დაახლოებით ორჯერადი იყო, ქალებში კი თითქმის სამჯერადი.
ამასთან, მკვლევარებმა ხელოვნური დამატკბობლების შემცველ სასმელებსა და კუჭის კიბოს შორის რაიმე კავშირი ვერ აღმოაჩინეს.
ნიშნავს თუ არა ეს, რომ შაქრიანი სასმელები კუჭის კიბოს იწვევს?
არა — კვლევა მიზეზ-შედეგობრივ კავშირს ვერ ამტკიცებს.
სტატიის მიხედვით, ეს არის დაკვირვებითი კვლევა, ამიტომ ის აჩვენებს კორელაციას, ანუ იმას, რომ ორი მოვლენა ერთმანეთთან სტატისტიკურად არის დაკავშირებული. აქედან პირდაპირ ვერ დავასკვნით, რომ შაქრიანი სასმელები თავად იწვევს კუჭის კიბოს.
მიუხედავად ამისა, კავშირი საკმაოდ ძლიერი აღმოჩნდა და მკვლევრები შესაძლო ბიოლოგიურ მექანიზმებად განიხილავენ ისეთ ფაქტორებს, როგორიცაა: წონის მატება; ინსულინრეზისტენტობა; სტეროიდული ჰორმონების ბალანსის დარღვევა; ქრონიკული ანთება; დნმ-ის დაზიანება; ნაწლავის მიკრობიოტის ცვლილებები.
კვლევა მიუთითებს, რომ შაქრიანი სასმელების რეგულარული მოხმარება კუჭის კიბოს უფრო მაღალ რისკთან არის დაკავშირებული, მაგრამ ჯერ არ არის დამტკიცებული, რომ ეს სასმელები უშუალოდ იწვევენ კიბოს.
შეგახსენებთ, რომ შაქრიანი სასმელების მავნებლობაზე წლებია, ექსპერტები და ჯანმოც საუბრობენ. ახლახანს ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციამ გამოაქვეყნა ახალი ანგარიშები, რომელთა თანახმად, მთავრობებმა უნდა გაზარდონ გადასახადები შაქრიან სასმელებსა და ალკოჰოლზე, რათა შეამცირონ სიმსუქნის, დიაბეტის, გულის დაავადებების, კიბოს და ტრავმების ზრდა. შაქრიან და გაზიან სასმელებთან მიმართებით იგივე რეგულაციების შემოღების აუცილებლობაზე ქართველი ექსპერტებიც საუბრობენ.
