რვაწლიანი კვლევა მოულოდნელი შედეგით დასრულდა: ბავშვობაში ეკრანთან მეტი დროის გატარება მოზარდობის ასაკში უკეთეს კოგნიტურ უნარებთან აღმოჩნდა დაკავშირებული. სტატიას ამ თემაზე citechdaily.com აქვეყნებს და მოჰყავს ფინური კვლევა, რომლის ფარგლებშიც ბავშვებს მოზარდობის პერიოდამდე აკვირდებოდნენ. აღმოჩნდა, რომ ისინი, ვინც ბავშვობიდან უფრო მეტ დროს ატარებდნენ ეკრანთან, მოზარდობისას, საშუალოდ, უკეთეს კოგნიტურ უნარებს ავლენდნენ.
თუმცა ეს არ ნიშნავს, რომ ეკრანთან ნებისმიერი დრო სასარგებლოა. მკვლევრების აზრით, უფრო მნიშვნელოვანია რას აკეთებს ბავშვი ეკრანთან. ციფრული მოწყობილობების ისეთი გამოყენება, რომელიც მოითხოვს აქტიურ აზროვნებას, პრობლემების გადაჭრას, შემოქმედებითობასა და სწავლას, შესაძლოა კოგნიტური უნარებისთვის სასარგებლოა.
ამიტომ ეკრანთან გატარებული დრო ავტომატურად მავნედ არ უნდა ჩაითვალოს. უფრო გონივრული მიდგომაა ფიზიკურ აქტივობასა და ისეთ ეკრანულ აქტივობებს შორის ბალანსის დაცვა, რომლებიც აქტიურ აზროვნებას ასტიმულირებს.
იუვესკიულის უნივერსიტეტის მკვლევარმა პეტრი იალანკომ აღნიშნა, რომ შედეგები შემდეგი დასკვნის საშუალებას იძლევა: ეკრანის გამოყენებამ შეიძლება ხელი შეუწყოს ბავშვებისა და მოზარდების კოგნიტური უნარების განვითარებას — იმის მიხედვით, თუ რა საქმიანობისთვის გამოიყენება ეკრანი.
მკვლევრის აზრით, მშობლებმა და მასწავლებლებმა უნდა წაახალისონ ისეთი ციფრული აქტივობები, რომლებიც მოიცავს აქტიურ აზროვნებას; პრობლემების გადაჭრას; შემოქმედებით საქმიანობასა და სწავლას.
ამასთან, კვლევა არ ამტკიცებს, რომ ეკრანთან მეტი დრო იწვევს უკეთეს კოგნიტურ შესაძლებლობებს. ავტორები მხოლოდ მათ შორის არსებულ კავშირს აფიქსირებენ. მიზეზ-შედეგობრივი დამოკიდებულების დასადგენად დამატებითი კვლევებია საჭირო.
მკვლევრები ხაზს უსვამენ, რომ ამ შედეგების საფუძველზე ჯერ შეუძლებელია იმის თქმა, რომ ეკრანთან მეტი დრო აუმჯობესებს აზროვნებას.
ამის დასადგენად საჭიროა ინტერვენციული კვლევები — ისეთი კვლევები, რომლებშიც მკვლევრები მიზანმიმართულად შეცვლიან ადამიანების ეკრანთან გატარებულ დროს ან ფიზიკური აქტივობის დონეს და შემდეგ დააკვირდებიან კოგნიტურ ცვლილებებს.
შედეგები ეფუძნება PANIC-ის კვლევის რვაწლიან დაკვირვებას, რომელიც ბავშვებში ფიზიკურ აქტივობასა და კვებას შეისწავლის.
ანალიზში მონაწილეობდა 124 გოგონა და 136 ბიჭი. მონაწილეთა საშუალო ასაკი კვლევის შესაბამის ეტაპზე 15,8 წელია.
კვლევის ყველაზე მნიშვნელოვანი გზავნილი ასეთია:
„ეკრანთან გატარებული დრო“ თავისთავად არც აუცილებლად კარგია და არც აუცილებლად ცუდი. გადამწყვეტი შეიძლება იყოს, რას აკეთებს ბავშვი ეკრანთან.
თუ ბავშვი ვიდეოთამაშის, საგანმანათლებლო პროგრამის, პროგრამირების, შემოქმედებითი საქმიანობის ან სწავლის დროს აქტიურად ფიქრობს, აგვარებს პრობლემებს და სწავლობს, ასეთი ეკრანული აქტივობა შეიძლება განსხვავდებოდეს პასიური კონტენტის ყურებისგან.
მაგრამ ამ კვლევიდან არ უნდა გამოვიტანოთ დასკვნა, რომ ბავშვისთვის ეკრანთან რაც შეიძლება მეტი დრო სასარგებლოა. კვლევა დაკვირვებითია და მხოლოდ კავშირებს აჩვენებს; მიზეზი და შედეგი ჯერ დადგენილი არ არის.





